
De Friese bruggen bij Uitwellingerga, Spannenburg en Kootstertille in de Hoofdvaarweg Lemmer Delfzijl worden volledig vervangen. Minister van Infrastructuur en Waterstaat Robert Tieman heeft hierover vorig jaar een besluit genomen.
De 3 bruggen blijven beweegbaar met een doorvaarthoogte van minimaal 7,40 m. Samen met brug Oude Schouw zijn deze bruggen opgenomen in de landelijke vernieuwingsaanpak van Rijkswaterstaat.
Brug Uitwellingerga wordt als eerste vervangen, daarna Oude Schouw en Spannenburg. De uitvoering wordt gedaan door het Programmateam Beweegbare Bruggen. Dit team heeft ook een voorlopige planning voor de eerste drie bruggen opgesteld, de planning voor brug Kootstertille volgt later. De planning kan na het maken van afspraken met de aannemer nog wijzigen.
Tijdens inloopavonden informeert de omgeving van de bruggen Uitwellingerga, Oude Schouw en Spannenburg over de voorlopige planning en de rol van het Programmateam Beweegbare Bruggen in de vervanging van de bruggen. De inloopavonden vinden plaats op:
Vanwege de urgente situatie wordt brug Uitwellingerga als eerste van de drie bruggen vervangen. In september 2025 is hier een tijdelijke vaste brug geplaatst om het lokale verkeer te faciliteren. Gebruikers van de vaarweg hoger dan 7,10 m moeten echter omvaren zolang de vaste brug er ligt. Dit is geen wenselijke situatie voor de scheepvaart.
Om de passage van brug Uitwellingerga voor de hoge scheepvaart weer mogelijk te maken moet het tijdelijke vaste brugdeel worden verwijderd. De bedoeling is het lokale verkeer door een tunnelbuis van de Prinses Margriettunnel te leiden, wanneer het brugdeel is verwijderd. Deze situatie zal gehandhaafd blijven tot de nieuwe beweegbare brug klaar is. Op deze wijze kan de bereikbaarheid van de regio voor alle verkeersdeelnemers gewaarborgd blijven.
De initiële verwachting was dat de omleiding halverwege 2026 klaar zou zijn, maar deze planning wordt niet gehaald. De planuitwerking en voorbereidingen vragen meer tijd. De omvaarroutes voor de hoge scheepvaart blijven tot 2028 gelden. Om een vlotte en veilige doorstroming op de omleidingsroutes te bevorderen worden waterstewards ingezet in en rond Sneek.
Voor de bruggen Oude Schouw en Spannenburg geldt dat ze veilig kunnen worden gebruikt. Dat was eind 2025 de belangrijkste conclusie van uitgebreid en diepgaand onderzoek dat Rijkswaterstaat samen met TNO, hebben uitgevoerd naar de staat van het staal en beton in de bruggen. Ook nadere inspecties wezen uit dat de bruggen veilig gebruikt kunnen worden.
Tot de vervanging blijft Rijkswaterstaat de kwaliteit van de bruggen scherp in de gaten houden om de veiligheid voor de weg- en watergebruiker te kunnen waarborgen. Om de bereikbaarheid van de regio te kunnen blijven verzekeren, zijn in de toekomst een aantal maatregelen nodig om de bruggen tot aan de vervanging te kunnen blijven gebruiken. Zo wordt dit jaar het fietspad op brug Spannenburg vernieuwd. Om ongewenste trillingen in de brug te verminderen, worden ook oneffenheden tussen weg- en brugdek weggehaald.
De vervanging van een brug bestaat uit verschillende fases. Gemiddeld duurt het proces van verkenning tot oplevering van een brug zo’n 8 jaar. Met de bruggen Uitwellingerga, Oude Schouw en Spannenburg zit Rijkswaterstaat tegelijk in de planfase en werken ze deze parallel uit. In deze fase worden 2 varianten van een beweegbare brug onderzocht: een basculebrug en een draaibrug. Het streven is om rond de zomer 2026 een voorkeursvariant vast te stellen voor de drie bruggen.
Nadat de voorkeursvariant is vastgesteld, werkt Rijkswaterstaat deze verder uit. Ook worden procedures zoals aankoop van grond en het aanvragen van vergunningen gestart. Daarna volgt de contractvoorbereiding en aanbesteding.
Tot slot vindt de realisatie plaats. Het vervangen van een brug is complex en in elke fase kunnen risico’s tot vertraging leiden. Daarom is Rijkswaterstaat gedurende het hele proces actief bezig met het identificeren en beheersen van deze risico’s. Dit kan er soms toe leiden dat planningen moeten worden bijgesteld.
Het Programmateam Beweegbare bruggen is een landelijk team van Rijkswaterstaat dat werkt aan het vernieuwen en renoveren van beweegbare bruggen die Rijkswaterstaat beheert. Doel van het programma is het verhogen van het werktempo en het efficiënt omgaan met budget en (bouw)capaciteit.
Verder ontstaat er ruimte voor standaardisatie en innovatie. Deze werkwijze helpt om, na de bouw van de eerste brug, de bouw van de opvolgende bruggen sneller uit te voeren.
De Hoofdvaarweg Lemmer-Delfzijl (HLD) loopt door Friesland en Groningen en is één van de belangrijkste vaarwegen van Nederland. De vaarweg is van groot belang voor de regionale en nationale economie.
Rijkswaterstaat is eigenaar en beheerder van de vaarweg en werkt de komende tientallen jaren aan verschillende verbeteringen. Zo zorgt Rijkswaterstaat nu en in de toekomst voor een veilige, vlotte en duurzame doorvaart voor onder andere klasse Va-schepen (110 bij 11,4 m en maximaal 3,5 m diepgang).
Bron en volledige artikel: sudwestfryslan.nl




